Πότε θα πει «μαμά»; Μήπως αργεί; Ή μήπως είναι πολύ νωρίς; Αν τέτοιες σκέψεις περνούν από το μυαλό σου, σε καταλαβαίνουμε απόλυτα – και σίγουρα δεν είσαι μόνος ή μόνη.
Σε αυτό το άρθρο, θα βρεις με απλά λόγια τι να περιμένεις στα πρώτα 3 χρόνια της ζωής του παιδιού σου, όσον αφορά την ομιλία και την επικοινωνία. Όχι για να αγχωθείς – αλλά για να νιώσεις σιγουριά.
Γιατί κάθε «αγκού», κάθε βλέμμα, κάθε λέξη είναι ένα μικρό βήμα.
Και όλα ξεκινούν με μια αγκαλιά. 
0–6 μηνών
• Το μωρό κάνει τους πρώτους ήχους, με φωνούλες όπως /m/, /p/, /b/.
• Χαμογελά όταν του μιλάς.
• Γυρνάει το κεφάλι σε ήχους.
• Καταλαβαίνει το «όχι» και αλλάζει τον τόνο της φωνής του.
• Κλαίει διαφορετικά για κάθε ανάγκη (πείνα, κούραση κ.λπ.).
7–12 μηνών
• Ανταποκρίνεται στο όνομά του.
• Καταλαβαίνει λέξεις όπως «όχι», «δώσε», «καίει».
• Συσχετίζει λέξεις με αντικείμενα (π.χ. παπούτσι, μπάλα).
• Βαβίζει (π.χ. μπαμπαμπα, νταντανταν) μιμούμενο τον ρυθμό της ομιλίας των ενηλίκων.
• Δείχνει ή χρησιμοποιεί ήχους για να ζητήσει πράγματα.
13–18 μηνών
• Εκτελεί απλές εντολές (π.χ. «δώσε το μπουκάλι»).
• Αναγνωρίζει μέρη του σώματος (π.χ. «πού είναι τα χεράκια σου;»).
• Συνδυάζει χειρονομίες με λέξεις ή ήχους.
• Μιμείται μεμονωμένες λέξεις.
• Λέει 3–20 λέξεις, κυρίως ουσιαστικά.
19–24 μηνών
• Χρησιμοποιεί 50–100 λέξεις και αρχίζει να τις συνδυάζει.
• Η ομιλία του γίνεται μερικώς κατανοητή από τρίτους.
• Κατανοεί 300+ λέξεις.
• Αναγνωρίζει γνωστά αντικείμενα με το όνομά τους.
• Απαντά σε απλές ερωτήσεις όπως: «Τι είναι αυτό;».
• Δείχνει εικόνες βιβλίων όταν του τις ονομάζεις.
2–3 ετών
• Το λεξιλόγιό του εκφραστικά φτάνει τις 250 λέξεις περίπου.
• Η ομιλία είναι 50–75% κατανοητή.
• Λέει φράσεις 2–4 λέξεων και αρχίζει να κάνει ερωτήσεις.
• Χρησιμοποιεί ρήματα, αντωνυμίες και βασικά γραμματικά στοιχεία (με πολλά λαθάκια ακόμα).
• Αναγνωρίζει αρκετά μέρη του σώματος.
• Καταλαβαίνει έννοιες όπως «όλα», «ένα».
• Ακολουθεί διπλές εντολές (π.χ. «Πάρε την κούκλα και δώσε την στον μπαμπά»).
• Διατηρεί το θέμα σε απλή συνομιλία.
Και πριν κλείσουμε…
Κάθε παιδί αναπτύσσεται με τον δικό του ρυθμό – και αυτό είναι απόλυτα φυσιολογικό.
Αν όμως κάτι σε προβληματίζει ή νιώθεις πως κάποια στάδια καθυστερούν, μια αξιολόγηση από λογοθεραπευτή μπορεί να προσφέρει ξεκάθαρες απαντήσεις και πολύτιμη καθοδήγηση.
Όσο πιο νωρίς εντοπίζουμε τις δυσκολίες, τόσο πιο εύκολα μπορεί να ενισχυθεί το κάθε παιδί στο δικό του, μοναδικό ξεκίνημα
Γράφει η Βουτσίδου Ειρήνη Ραφαέλα,
Λογοθεραπεύτρια