Μέρος Β’
Καλοκαίρι, παιχνίδι και λόγος — μια ιδανική συνθήκη για την ανάπτυξη των γλωσσικών δεξιοτήτων των παιδιών 4–8 ετών! Με απλές, διασκεδαστικές δραστηριότητες στην παραλία, στο πάρκο ή στο σπίτι, μπορούμε να ενισχύσουμε το λεξιλόγιο, την κατανόηση ερωτήσεων, την οργάνωση του προφορικού λόγου και τις πραγματολογικές δεξιότητες (όπως η αναμονή στη σειρά και η αλλαγή ρόλου).
Αυτές οι 5 καλοκαιρινές δραστηριότητες βοηθούν στην ανάπτυξη βασικών γλωσσικών δεξιοτήτων μέσα από το παιχνίδι και την καθημερινή επικοινωνία.
.
1. “Βρες το σωστό μέρος!”
Στόχοι: Ακουστική μνήμη, εκτελεστικές λειτουργίες, χωρικός προσανατολισμός.
Δώστε στο παιδί σύνθετες προφορικές οδηγίες με αυξανόμενη δυσκολία:
– «Βάλε το κουβαδάκι δίπλα από την πετσέτα και το καπέλο μέσα στο σακίδιο»
– «Πήγαινε το παγωτό δίπλα στην ξαπλώστρα, αλλά όχι κάτω από την ομπρέλα»
2. “Φτιάχνουμε Κάστρα & Λέξεις!”
Στόχοι: Λεξιλόγιο, κατηγοριοποίηση, αφηγηματικός λόγος.
Υλικά: Κουβαδάκια, άμμος, κοχύλια
Για κάθε κάστρο που φτιάχνετε:
– Πείτε μια λέξη από συγκεκριμένη κατηγορία (ζώα, φρούτα, καλοκαιρινά…)
– Δώστε όνομα στο κάστρο και πείτε ποιος ζει μέσα, τι κάνει, τι του αρέσει:
– «Αυτό είναι το κάστρο του Χταποδάκου. Του αρέσει να…»
3. Επιτραπέζιο: “Φτάνουμε στην παραλία!”
Στόχοι: Λεκτική κατανόηση, αφηγηματικός λόγος, πραγματολογικές δεξιότητες.
Φτιάξτε ένα απλό επιτραπέζιο με τετράγωνα που οδηγούν στην παραλία. Σε κάθε γύρο το παιδί:
– Απαντά σε μία ερώτηση, π.χ. «Ποιοι είναι οι καλοκαιρινοί μήνες;»
– Λέει 3 λέξεις από μια κατηγορία σχετική με το καλοκαίρι, π.χ. «Πες 3 καλοκαιρινά παιχνίδια», «Πες 3 πράγματα που βρίσκουμε στην παραλία»
– Διηγείται μια μικρή ιστορία
– Περιμένει τη σειρά του και δίνει πάσα στον επόμενο
4. “Καλοκαιρινά ‘Πες – Μου – Τρεις’”
Στόχοι: Λεξιλόγιο, κατηγοριοποίηση, φωνολογική ενημερότητα.
Δώσε στο παιδί μια λέξη ή εικόνα και ζήτησέ του:
– «Πες μου 3 πράγματα που βρίσκουμε στην παραλία»
– «Πες μου 3 φρούτα του καλοκαιριού»
– «Πες μου 3 λέξεις που αρχίζουν από “θ” και σχετίζονται με καλοκαίρι»
Αυτή η τελευταία πρόταση βοηθά το παιδί να ακούει και να αναγνωρίζει το αρχικό φώνημα, ενισχύοντας έτσι τη φωνολογική του επίγνωση.
5. “Η Καλοκαιρινή μας Ιστορία”
Στόχοι: Αφήγηση, χρονική ακολουθία, δημιουργικότητα
Χρησιμοποιήστε φωτογραφίες από τις διακοπές σας ή δημιουργήστε μια φανταστική ιστορία με βάση τυχαίες εικόνες.
– «Ποιος είναι στη φωτογραφία;»
– «Τι έγινε πριν από αυτό;»
– «Τι θα γίνει μετά;»
Συμβουλή: Οι δραστηριότητες μπορούν να προσαρμοστούν στο αναπτυξιακό επίπεδο κάθε παιδιού, με περισσότερη ή λιγότερη υποστήριξη. Το παιχνίδι γίνεται το πιο φυσικό περιβάλλον για την ανάπτυξη του λόγου — ειδικά το καλοκαίρι!
Το καλοκαίρι δίνει την ευκαιρία να συνδυάσουμε μάθηση και παιχνίδι με φυσικό και δημιουργικό τρόπο. Με αυτές τις δραστηριότητες, η λογοθεραπεία γίνεται μέρος της καθημερινότητας, ενισχύοντας την επικοινωνία και την αυτοπεποίθηση των παιδιών. Ας εκμεταλλευτούμε λοιπόν αυτήν την εποχή για να ενισχύουμε λέξεις, ιδέες και σχέσεις — με χαρά και παιχνίδι! 
Γράφει η Βουτσίδου Ειρήνη Ραφαέλα,
Λογοθεραπεύτρια